DEN HAAG - Het rookverbod in cafés lijkt onhoudbaar. In steeds meer gemeenten zetten kroegbazen de asbakken terug op tafel in een poging de omzet op te krikken. Dat blijkt uit een rondgang langs regionale vertegenwoordigers van Koninklijke Horeca Nederland (KHN).
KHN betwijfelt of het rookverbod kan worden gehandhaafd. Volgens de brancheorganisatie heeft de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) te weinig mankracht om te controleren of het rookverbod wordt nageleefd. KHN eist dat de VWA meer inspecteurs op pad stuurt. Anders moet het rookverbod worden afgeschaft.
Hoogleraar politicologie Rinus van Schendelen stelt dat het verbod is mislukt omdat Nederlanders het niet accepteren en de handhaving tekortschiet. ''Dan kom je jezelf als wetgever tegen.''
De VWA heeft tweehonderd man ingezet om alle 43.000 horecagelegenheden, zoals hotels, cafés, sportkantines en restaurants, te bezoeken. Dat gebeurt vaak anoniem. De VWA en minister Ab Klink (Volksgezondheid) spreken tegen dat er onvoldoende wordt gecontroleerd. ''De eerste zes maanden na invoering van het rookverbod op 1 juli moet de VWA 17.000 horecagelegenheden controleren. Dat lijkt ruimschoots te lukken'', aldus de woordvoerster van Klink.
Het zijn vooral cafés die het rookverbod schenden. Uit nog niet gepubliceerde cijfers van de VWA blijkt dat een derde van de gecontroleerde cafés zich niet aan het rookverbod houdt. Sinds 1 oktober zijn circa duizend horecagelegenheden - vooral kroegen - bezocht. Voor die datum overtrad circa een kwart van de ondernemers de wet. Dat betekent volgens de VWA echter niet dat meer kroegen het rookverbod negeren. ''We controleren nu bekende overtreders. Hiervoor bezochten we lukraak kroegen'', aldus een woordvoerster.
In diverse steden hebben kroegen zich verenigd in hun protest tegen het rookverbod. Zo hebben in Enschede ongeveer twintig ondernemers de asbakken weer op tafel gezet, in Groningen gaat het om zeker tachtig kroegbazen. In Leiden staat circa een vijfde van de kasteleins roken in hun kroeg toe. Verder is er georganiseerd verzet in onder meer Tilburg, Almelo en Rotterdam.
De VWA deelt sinds 1 oktober direct een boete uit aan overtreders in plaats van een waarschuwing. De boetes lopen op van 300 tot 2400 euro. (GPD)